×

info uit mijn gemeente

Cijfers

Recent gepubliceerde cijfers van VITO tonen aan dat in 2020 de CO2-uitstoot in de Kempen 9,2% lager ligt dan in 2011. We zien een duidelijk dalende trend. Tegelijkertijd tonen de cijfers dat extra inspanningen nodig zijn om de doelstelling (-40% CO2-uitstoot tegen 2030) te halen.

Kempen2030_CO2-uitstoot

Wanneer we de gepubliceerde cijfers over het energieverbruik en de daaraan verbonden uitstoot van het broeikasgas CO2 in de Kempen meer in detail bekijken, komen we tot onderstaande vaststellingen.

 

Onze energievraag daalt niet

Het energieverbruik in de Kempen blijft sinds 2011 schommelen rond een zelfde niveau (jaarlijks ongeveer 12.600 GWh). Een daling van onze energievraag is nochtans essentieel om de Kempen2030-doelstellingen te kunnen realiseren.

 

Hernieuwbare energieproductie stijgt, zon en wind zijn nek aan nek

Dat onze CO2-uitstoot daalt terwijl onze energievraag hetzelfde blijft, hebben we te danken aan een verhoogde lokale hernieuwbare energieproductie. Momenteel wordt 8,1% van de totale energievraag van alle sectoren in onze regio lokaal hernieuwbaar opgewekt. Kempen2030 heeft de ambitie om dit cijfer op te trekken naar 32%.

Het aandeel hernieuwbare energie uit zonnepanelen en windturbines is nagenoeg gelijk. 

Kempen2030_hernieuwbare energieproductie

Opmerking: WKK staat voor warmtekrachtkoppeling

 

De windenergieproductie in de Kempen is bijna vervijfvoudigd in de periode 2011-2020. Het aantal windturbines steeg in diezelfde periode van 20 naar 79.

Kempen2030_windenergieproductie

 

Grote lokale verschillen: CO2-uitstoot in Meerhout daalt met 28%

  • Gemeenten die sterk inzetten op hernieuwbare energie kennen de grootste daling van de CO2-uitstoot. Een voorbeeld hiervan is Meerhout, een gemeente met veel windturbines. Meerhout is zo de CO2-uitstoot met bijna 30% is afgenomen.
  • Verschillen tussen gemeenten hangen vaak samen met lokale ontwikkelingen binnen energie-intensieve sectoren. Een voorbeeld hiervan is een aantal gemeenten in de Noorderkempen, met een sterk groeiende glastuinbouwsector. Deze gemeenten zien hun CO2-uitstoot stijgen. De glastuinbouwsector heeft grote stappen gezet door in te zetten op efficiënte technieken met lage emissies, in de vorm van WKK’s (warmtekrachtkoppeling), maar deze zijn voorlopig nog in grote mate afhankelijk van fossiele brandstoffen. De sector onderzoekt hoe ze hun energievraag kunnen ombuigen van fossiele naar hernieuwbare energie.

 

3 sectoren met dalende energievraag, maar de uitdaging blijft groot

Slechts 3 sectoren slagen er in om de energievraag te verkleinen. Huishoudens, industrie (niet-ETS) en openbaar vervoer. Zo daalde het huishoudelijk energieverbruik in de Kempen van 2011 tot 2020 met 11%. De CO2-uitstoot van de huishoudens is zelfs gedaald met 20%. Een duidelijke trendbreuk.

Ons woningpatrimonium wordt dus geleidelijk aan energiezuiniger. Dit hebben we te danken aan de zeer energiezuinige nieuwbouw maar ook aan het beter isoleren van bestaande woningen. Toch is er voor bestaande woningen nog steeds een grote inhaalbeweging nodig. De huidige renovatiegraad in België bedraagt 1% en moet minstens verdrievoudigd worden om de klimaatdoelstellingen te halen. Finaal moet de shift gemaakt worden van fossiel naar hernieuwbaar (vb. van aardgas naar warmtepompen, warmtenetten of andere duurzame technieken).

Als we ETS-sectoren (Emission Trading System = grote energie-intensieve bedrijven die aan emissiehandel doen) niet meetellen, zijn huishoudens verantwoordelijk voor 32,2% van het energieverbruik in de Kempen.

Het energieverbruik en de CO2-uitstoot van de landbouw stijgt met respectievelijk 73% en 47% in de periode 2011-2020. Zoals eerder aangegeven, is dit in belangrijke mate toe te schrijven aan de glastuinbouwsector die in deze periode een sterke groei heeft gekend in de Noorderkempen en voor belangrijke uitdagingen staat om de warmtevraag om te bouwen van fossiel naar hernieuwbaar.

Zowel voor landbouw als industrie is de transitie complex: deze sectoren maken immers gebruik van specifieke technieken en processen. Bij de industrie tekent zich sinds 2015 een dalende trend af. Momenteel heeft de industrie (niet-ETS) een daling in de energievraag van 9% en zelfs 22% minder CO2-uitstoot. Bij de tertiaire sector en het vervoer is er eerder een licht stijgende trend in de energievraag met uitzondering van openbaar vervoer waar een dalende trend waarneembaar is van 22% minder energievraag en 27% minder CO2-uitstoot. 

De invloed van covid-19 op de uitstootcijfers voor 2020 zal moeten blijken in komende jaren. 

Kempen2030_sectorale energievraag

 

Opmerkingen:

  • ETS-bedrijven (Emission Trading System = grote energie-intensieve bedrijven die aan emissiehandel doen), niet-energiegebonden uitstoot landbouw (lachgas en methaangas) en autosnelwegen zitten niet in de cijfers.
  • Tertiaire sector zijn handelszaken, KMO's, kantoren, scholen...
  • Cijfers VITO in opdracht van Departement Omgeving, 2020